Президент Жолдауындағы агроөнеркәсіптік кешенге қатысты негізгі мәселелер
2026 жылғы 28 қазанда Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан халқына жыл сайынғы Жолдауын жариялап, агроөнеркәсіптік кешенді одан әрі дамытудың негізгі бағыттарын белгіледі. Президент Қазақстанның Еуразияны азық-түлікпен қамтамасыз ететін негізгі орталықтардың біріне айналу мүмкіндігі бар екенін атап өтті.
Ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер мен астық нарығына қатысушылар үшін мына бағыттар ерекше маңызды.
Терең өңдеу
Мемлекет басшысы ауыл шаруашылығы өнімдерін өңдеуді одан әрі дамыту қажеттігін атап өтті. «Бәйтерек» холдингі тамақ өнеркәсібіндегі жалпы құны 500 млрд теңгеден асатын жобалар тізбесін қалыптастырды. Осы жобаларды қолжетімді жеңілдікті қаржыландырумен қамтамасыз ету міндеті қойылды.
Терең өңдеуді дамыту астық секторы үшін ерекше маңызға ие, өйткені бұл ауыл шаруашылығы шикізатына ішкі сұранысты арттырып, қосылған құны жоғары өнім өндіру көлемін ұлғайтуға мүмкіндік береді.
Ауыл шаруашылығы өнімдерін сақтау және өткізу
Үкімет пен «Бәйтерек» холдингіне фермерлердің агрологистикалық орталықтарға қолжетімділігін қамтамасыз ету тапсырылды.
Ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер үшін заманауи сақтау, логистика және өткізу инфрақұрылымының қолжетімді болуы өндірілген өнімді ішкі және сыртқы нарықтарда тиімді өткізудің маңызды шарттарының бірі болып табылады.
Ұзақ мерзімді қаржыландыру
Үкіметке фермерлерді ұзақ мерзімді қаржыландыру тетіктерін әзірлеу тапсырылды. Бұл ретте ауыл шаруашылығы саласын жеңілдікті қаржыландыру көлемі 1 трлн теңгеден 1,5 трлн теңгеге дейін ұлғайтылды.
Ұзақ мерзімді қаржы құралдары шаруашылықтардың негізгі қорларын жаңарту, заманауи техника сатып алу, сақтау инфрақұрылымын, суару жүйелерін және өңдеу қуаттарын дамыту үшін ерекше маңызды.
Жаңғырту және жаңа технологиялар
Басым бағыттардың қатарында заманауи технологиялық деңгейдегі тракторлар мен комбайндар паркін жаңарту, саланы одан әрі цифрландыру және ауыл шаруашылығына жасанды интеллект технологияларын енгізу белгіленді.
Су үнемдеу және суармалы егіншілік
Президент су саласындағы тарифтік саясатты реформалауды аяқтауды, суды тұтынуды бақылауды күшейтуді және су үнемдеу технологияларын енгізуді жалғастыруды тапсырды.
Мемлекет басшысының бағалауынша, суармалы егіншілікті қолдану дәстүрлі ауыл шаруашылығы дақылдарының өнімділігін 2–2,5 есе арттыруға мүмкіндік береді.
Салықтар және бизнесті тексеру
Үкіметке Салық кодексіндегі қайшылықтарды және кәсіпкерлерге түсетін артық жүктемені жою үшін нақты өзгерістер дайындау тапсырылды.
Сонымен қатар 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап шағын және микробизнесті тексеруге үш жылдық мораторий енгізу мәселесін талқылау ұсынылды.
Логистика және экспорт
Жолдауда Қазақстанның көлік-логистикалық инфрақұрылымын дамытуға жеке назар аударылды.
Келесі жылы Қазақстан – Қытай бағытында қосымша 20 млн тонна өткізу қабілетін қамтамасыз етуі тиіс Бақты – Аягөз темір жолын іске қосу жоспарланып отыр.
Астық саласы үшін теміржол, шекара маңы, порт және логистикалық қуаттарды дамыту қазақстандық ауыл шаруашылығы өнімдерінің экспорт географиясын одан әрі кеңейту және жеткізілімдердің тұрақтылығын арттыру тұрғысынан тікелей маңызға ие.
Қазақстанның астық одағы үшін ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілерді ұзақ мерзімді қаржыландыруға, астықты терең өңдеуге, сақтау және өткізу инфрақұрылымын дамытуға, ауыл шаруашылығы өндірісін жаңғыртуға, сондай-ақ экспорттық логистиканы кеңейтуге қатысты тапсырмалар ерекше маңызға ие.
Белгіленген шаралардың жүзеге асырылуы ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілердің жұмыс жағдайына және Қазақстанның астық саласының одан әрі дамуына тікелей ықпал ететін болады.
Дереккөз: Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан халқына Жолдауы, 2026 жылғы 28 қазан.
-----
Главное из Послания Президента для агропромышленного комплекса
28 октября 2026 года Глава государства Касым-Жомарт Токаев выступил с ежегодным Посланием народу Казахстана, в котором обозначил ключевые ориентиры дальнейшего развития агропромышленного комплекса. Президент отметил, что Казахстан может стать одним из ключевых центров обеспечения продовольствием Евразии.
Для сельхозтоваропроизводителей и участников зернового рынка особое значение имеют следующие направления.
Глубокая переработка
Глава государства подчеркнул необходимость дальнейшего развития переработки сельскохозяйственной продукции. Холдинг «Байтерек» сформировал перечень проектов в пищевой промышленности общей стоимостью свыше 500 млрд теңге. Поставлена задача обеспечить эти проекты доступным льготным финансированием.
Развитие глубокой переработки имеет особое значение для зернового сектора, поскольку расширяет внутренний спрос на сельскохозяйственное сырье и создает возможности для увеличения производства продукции с высокой добавленной стоимостью.
Хранение и сбыт сельхозпродукции
Правительству и холдингу «Байтерек» поручено обеспечить доступ фермеров к агрологистическим центрам.
Для сельхозтоваропроизводителей доступность современной инфраструктуры хранения, логистики и сбыта является одним из важных условий эффективной реализации произведенной продукции как на внутреннем, так и на внешних рынках.
Долгосрочное финансирование
Правительству поручено разработать механизмы долгосрочного финансирования фермеров. При этом объем льготного финансирования сельскохозяйственной отрасли уже увеличен с 1 трлн до 1,5 трлн теңге.
Долгосрочные финансовые инструменты особенно важны для обновления основных фондов хозяйств, приобретения современной техники, развития инфраструктуры хранения, орошения и перерабатывающих мощностей.
Модернизация и новые технологии
В числе приоритетов обозначены обновление парка тракторов и комбайнов современного технологического уровня, дальнейшая цифровизация отрасли и внедрение искусственного интеллекта в сельское хозяйство.
Водосбережение и орошаемое земледелие
Президент поручил завершить реформирование тарифной политики в водной сфере, усилить контроль за водопотреблением и продолжить внедрение водосберегающих технологий.
По оценке Главы государства, применение орошаемого земледелия позволяет повысить урожайность традиционных сельскохозяйственных культур в 2–2,5 раза.
Налоги и проверки бизнеса
Правительству поручено подготовить точечные изменения в Налоговый кодекс для устранения существующих противоречий и избыточной нагрузки на предпринимателей.
Кроме того, предложено обсудить введение с 1 января 2027 года трехлетнего моратория на проверки малого и микробизнеса.
Логистика и экспорт
Отдельное внимание в Послании уделено развитию транспортно-логистической инфраструктуры Казахстана.
В следующем году планируется запуск железной дороги Бахты – Аягоз, которая должна обеспечить дополнительную пропускную способность в объеме 20 млн тонн на направлении Казахстан – Китай.
Для зерновой отрасли развитие железнодорожных, приграничных, портовых и логистических мощностей имеет непосредственное значение для дальнейшего расширения географии экспорта и повышения устойчивости поставок казахстанской сельхозпродукции.
Для Зернового союза Казахстана особое значение имеют поручения, касающиеся долгосрочного финансирования сельхозтоваропроизводителей, глубокой переработки зерна, развития инфраструктуры хранения и сбыта, модернизации сельхозпроизводства, а также расширения экспортной логистики.
Реализация обозначенных мер будет напрямую влиять на условия работы сельхозтоваропроизводителей и дальнейшее развитие зерновой отрасли Казахстана.
Источник: Послание Главы государства Касым-Жомарта Токаева народу Казахстана, 28 октября 2026 года.